Persja..

Danie dnia

"Persja miała dla Anglii znaczenie strategiczne jako baza wypadowa we wszelkich działaniach militarnych przeciwko Rosji w Zakaukaziu i działalności dywersyjnej w Turkmenii. Dla działań wojskowych szcze­gólne znaczenie miał perski Azerbejdżan, dla dywersji zaś głównie Cho-rasan. Lecz w tych prowincjach perskich, zwłaszcza w Azerbejdżanie, w przeciwieństwie do południowych obszarów Persji, Anglicy nie po­siadali mocnych pozycji i mimo starań nie zdołali się umocnić. Zgodnie z art. 6 układu anglo-perskiego z 1857 r. Persja obowiązana była uciekać się do pośrednictwa angielskiego przy regulowaniu spo­rów dotyczących jej granic wschodnich. Rząd angielski korzystając z tego postarał się, aby waśnie między Persją i Afganistanem nigdy nie ucichały. Niemniej jednak ściągnął na siebie nienawiść zarówno Persji, jak i Afganistanu z powodu dwulicowości i egoizmu przy realizowaniu funkcji pośrednika. W latach 1870—1871 misja angielska pod kierownictwem Frederica Johna Goldsmida w asyście oddziału zbrojnego zajęta była wytycza­niem granicy w południowym Beludżystanie. Teren ten podzielony zo­stał między Persję i Kelat 26, przy czym granica wytyczona była bardzo stronniczo na korzyść Kelatu, inaczej mówiąc, samej Anglii: chanat Ke-latu, chociaż nie był jeszcze protektoratem angielskim, znajdował się już w sferze wpływów Anglii. "

Tekst zaczerpnięty z "Historia dyplomacji 1871-1914" wyd. Książka i Wiedza; rok 1972